Motyle, najmniejsze, największe, te które nie są ani samcem ani samicą, gąsienica motyla budująca koszyk, którego nie opuszcza przez całe życie, motyl, który nie potrzebuje pożywienia czy przeziernik osowiec, który upodobnił się do… szerszenia. Wystawa „Motyle. Między pięknem natury a nauką” przenosi nas w fascynujący świat owadów i ich niezwykłego, acz krótkiego życia. W czwartek 2 lipca br. z udziałem zaproszonych gości i licznie reprezentowanych entomologów odbył się wernisaż wystawy, w którym wzięła udział m.in senator Halina Bieda. Wystawę odwiedziła także Joanna Bojczuk – Wicemarszałek Województwa Śląskiego.

Od piątku 3 lipca br. zapraszamy na ekspozycję, pełną kolorowych, latających skrzydlatych stworzeń.  Motyle od zawsze fascynowały ludzkość. Ich ulotność, płochość i piękno intrygowało piewców przyrody i naukowców. Dla artystów stały się symbolem piękna, przemiany i ulotności życia dla entomologów dziedziną naukową, która nieustannie się rozwija. W salach wystawienniczych znalazły się gabloty z niezwykłymi okazami ze zbiorów Działu Przyrody MGB, niezliczona ilość ciekawostek oraz tablice z informacjami na temat skrzydlatych piękności.

Witając przybyłych na uroczystość, dyrektor MGB Iwona Mohl powiedziała m.in:

Wydaje się, że o tych pięknych wspaniałych motylach, którymi zachwycamy się od dziecka wiemy już wszystko. Okazuje się jednak, że ta wystawa zabiera nas w fascynującą podróż do świata, który w wielu wymiarach pozostaje dla nas tajemnicą. Dzięki ekspozycji zobaczymy nie tylko piękno tych owadów, ale także to, jak ważne są dla naszego ekosystemu.

Nasz region, powszechnie kojarzony z przemysłem, był i pozostaje ważnym obszarem badań lepidopterologicznych. Już od XIX wieku śląscy badacze dokumentowali bogactwo lokalnej fauny motyli, tworząc kolekcje o nieocenionej wartości naukowej. Zbiory Paula Raebla, Sergiusza Tolla, ks. Pawła Wycisły, Antoniego Drozdy, Zdzisława Stuglika, Mariana Bielewicza czy Andrzeja Skalskiego stanowią dziś nie tylko świadectwo pasji badawczej, ale również archiwum zmian zachodzących w środowisku przyrodniczym regionu.

Adam Larysz kurator wystawy podczas otwarcia:

Ta wystawa to opowieść o motylach, które są niezwykłe, o owadach, o których Państwo nie mieli pojęcia, że istnieją. To historia o motylach, których już nie spotkamy na łąkach, bo wyginęły z powodu ekspansji człowieka, który zabiera im naturalne środowisko. To także dzieje entomologów, dzięki którym możemy to dziedzictwo zachowywać i je nadal przekazywać. To właśnie z ich inicjatywy nasze muzeum ponad sto lat temu zaczęło gromadzić przyrodnicze kolekcje, m.in. motyli. A my zgodnie z naszą misją możemy je opracowywać i udostępniać.

Wystawa ukazuje motyle jako obiekty badań dawnych i współczesnych – od klasycznych metod terenowych i kolekcjonerskich po nowoczesne analizy DNA, które pozwalają odkrywać nowe gatunki oraz weryfikować dawne oznaczenia. Szczególne miejsce poświęcono gatunkom wymarłym i rzadko już spotykanym, które przypominają, jak krucha jest bioróżnorodność i jak łatwo można ją utracić.

Muzeum Górnośląskie w Bytomiu poprzez ochronę i opracowanie kolekcji przyrodniczych odgrywa kluczową rolę w zachowaniu tego dziedzictwa dla przyszłych pokoleń. Wystawa nie jest jedynie opowieścią o przeszłości. To także zaproszenie do odpowiedzialności – do spojrzenia na motyle nie jako symbole ulotności, lecz bezcenną część przyrody, której los zależy również od naszych decyzji.

W niedzielę 5 lipca br. o godzinie 13.00 odbędzie się pierwsze oprowadzanie kuratorskie po ekspozycji. Adam Larysz – kurator wystawy podczas oprowadzania opowie m.in. o efekcie mimikry u motyli.

fot. Witalis Szołtys

wernisaż: 2 lipca 2026 (czwartek), godz. 18.00
czas trwania wystawy: 3 lipca – 18 października 2026
miejsce: ul. Wojciecha Korfantego 34, Bytom
kurator: Adam Larysz