W niedzielę 8 grudnia 2024 roku o godzinie 12.30 zapraszamy na wykład „Valeska von Tiele-Winckler – protoplastka rodu i twórczyni pierwszego lokalnego muzeum w miechowickim pałacu”. Prelekcja kończy cykl „Jesień jest kobietą”.
W wieku 24 lat została spadkobierczynią bajecznej fortuny. Urodziła się w 1829 roku w Kolonii Łagiewnickiej koło Königshütte (obecnie Chorzów). Była córką Franza Wincklera i zmarłej przedwcześnie Alviny Kalide (siostry znanego rzeźbiarza). Do jej wychowania przyczyniła się druga żona Wincklera – słynąca z mądrości i urody Maria Domes (po pierwszym mężu Aresin). Gdy w 1854 roku młodziutka Valeska poślubiła oficera Huberta von Tiele, stała się protoplastką rodu potentatów przemysłowych von Tiele-Wincklerów. Urodziła dziesięcioro dzieci, z których dziewięcioro przeżyło.
Ta głęboko wierząca i wyjątkowo wrażliwa kobieta dorastała w czasach rodzącej się emancypacji kobiet. Była dobrze wykształcona i ciekawa świata. W młodości dużo podróżowała i chętnie towarzyszyła rodzicom w objazdach górnośląskich posiadłości. Była wszechstronnie uzdolniona, władała kilkoma językami, interesowała się historią, naukami ścisłymi i astronomią, grała na fortepianie oraz malowała. Miała talent poetycki i dar opowiadania. Ciekawiły ją postacie niezwykłych kobiet i ich losy. Wybór obrazów wiszących w salonie określał jej ideały życiowe. Był tam portret Jane Grey, pierwszej kobiety, która samodzielnie rządziła Anglią, katolickiej królowej Marii Stuart i królowej Luizy, która przyczyniła się do wprowadzenia reform w Prusach i zmieniła ówczesny stereotyp kobiety.
Po ślubie, nie rezygnując z działalności dobroczynnej, poświęciła się wychowaniu i edukacji dzieci. W miechowickim zamku stworzyła bibliotekę, muzeum i galerię. Zgromadzone obiekty miały zróżnicowany charakter, ale było to zjawisko typowe dla rodzącego się wówczas kolekcjonerstwa. Prawie każdy przedmiot inspirował jej wyobraźnię i z prawie każdym wiązała jakąś historię. Do lat 20. XX wieku w pałacu znajdowało się bogate archiwum z dokumentami pochodzącymi nawet z XV stulecia.
O losach Valeski oraz jej córki – najbardziej rozpoznawanej w świecie Górnoślązaczki, twórczyni zakładów „Ostoi Pokoju” – Matki Ewy z Miechowic dowiemy się więcej w niedzielę 8 grudnia o 12.30.